Protein Kaynaklı Besinler Nelerdir?

04:57

Protein Kaynaklı Besinler  Nelerdir ?
   Hücrenin  yapı taşını oluşturan proteinler, sindirim enzimleri tarafından parçalanarak, daha basit yapıdaki monomerlerine yani  amino asitlere ayrılırlar.
Amino asitlerin bileşiminde; karbon (c) , Oksijen ( O ) , Hidrojen ( H ) , Azot ( N ) ve bunlara ek olarak da Kükürt ( S ) bulunur. Toplam 20 çeşit amino asit vardır. Vücütta sentezlenemeyen ve dışarıdan alınan amino asitlere Esansiyel amino asit yani Eksojen amino asit denir. Esansiyel amino asitler; triptofan, treonin, izolösin, lösin, lizin, fenilalanin, metionin ve valindir.
Hücreler bir yandan yıkılır (katabolizma), diğer yandan yenilenir (Anabolizma). Proteinlerin yardımıyla gerçekleşen bu yıkılma ve yenilenme sırasında, proteinlerin çoğu dışarı atılır. Vücutta kısa süreli yetersizlikleri giderecek kadar, az miktarda protein saklanır. Vücuda alınan proteinlerin bir kısmı dışkı ile dışarı atılır.
Protein kaynakları, hayvansal ve bitkisel olarak ikiye ayrılır. Hayvansal kaynaklı besinlerin yüzde 97’si, bitkisel kaynaklı besinlerin ise yüzde 60-70’i sindirilir. Proteinlerin sindirimi midede başlar ( Çünkü proteini sindiricek enzimler ve gerekli pH ortamı burda bulunmaktadır) . Ardından ince bağırsağa geçer, oradan da kana karışır. Kan dolaşımı ile karaciğere taşınan amino asitler, burada enerjiye dönüşür. Bu dönüşüm sırasında amino asitlerden oluşan amonyak ( NH3), üreye dönüşerek ( Amonyağa göre daha az zehirli ; balıklarda ürik asit olarak atılır), idrar yoluyla dışarı atılır. 
                                              

Hayvansal  protein kaynakları; yumurta, et, tavuk, balık, süt ve peynirdir. Bunlardan yumurta, et, tavuk ve balık, esansiyel  amino asitleri sağlar.
Bitkisel olanlar ise ; mercimek, kuru fasulye, nohut gibi kurubaklagiller, fındık, tahıllar, bulgur, tam buğday ekmeğidir. Çok az miktarda da olsa, bazı yeşil sebzelerde protein bulunur ama emilimleri çok çok azdır.